Van cổng tín hiệu điện

Van cổng tín hiệu điện là van cổng công nghiệp ty nổi có gắn công tắc giám sát vị trí, báo tình trạng đóng mở của van về tủ báo cháy hoặc hệ điều khiển. Loại này dùng trên đường cấp nước chữa cháy, nơi van bị đóng nhầm sẽ làm mất nước khi cần. Trang này giải thích nguyên lý công tắc, cách đấu nối, các model Shinyi và AUT hiện có.

Danh sách model van cổng tín hiệu điện

Nguyên lý công tắc giám sát

Công tắc giám sát (supervisory switch hoặc tamper switch) là micro switch gắn trên giá đỡ ty (yoke). Ty van ty nổi di chuyển cùng lá van nên vị trí ty phản ánh trực tiếp vị trí lá van. Khi van mở hết, ty ở điểm trên cùng và tiếp điểm giữ trạng thái chuẩn.

Khi ai đó xoay tay quay đóng van, ty dịch khỏi vị trí mở hoàn toàn và tiếp điểm đổi trạng thái: NO (thường hở) chuyển sang đóng, NC (thường đóng) chuyển sang hở. Việc đổi trạng thái xảy ra sớm, ngay khi ty bắt đầu dịch chuyển, nên tủ báo cháy cảnh báo trước khi dòng chảy bị chặn đáng kể.

Ty chìm không có chuyển động dọc nên khó gắn công tắc theo cách này. Đó là lý do loại tín hiệu luôn dựa trên cấu tạo ty nổi. Thông số điện của công tắc như điện áp, dòng, cấp bảo vệ IP theo catalogue từng hãng, Van nước Việt Nam gửi kèm khi báo giá.

Đấu nối về tủ báo cháy

Với van cổng dùng trong hệ chữa cháy, công tắc đấu vào module giám sát của tủ báo cháy địa chỉ hoặc tủ thường. Tiếp điểm khô, không cấp nguồn, nên chỉ cần hai dây về module. Tủ nhận trạng thái và hiển thị lỗi ‘van đóng’ tại tủ chính hoặc trung tâm điều khiển.

• Dùng cáp chống nhiễu, đi tách đường điện động lực.
• Kiểm tra tiếp điểm bằng đồng hồ vạn năng: mở hết và đóng một phần phải cho hai trạng thái khác nhau.
• Chỉnh vị trí cam để công tắc đổi trạng thái ngay khi van rời vị trí mở hết.
• Thử bằng cách đóng van vài vòng, xác nhận tủ báo lỗi, rồi mở lại và xác nhận tủ về bình thường.
• Ghi lại cách đấu NO hay NC trong hồ sơ hoàn công.

Model theo thương hiệu

Van cổng tín hiệu Shinyi (RRSX và GRSX) sản xuất tại Đồng Nai, thân gang cầu, nêm bọc cao su, sơn đỏ, DN50 đến DN600. Van cổng tín hiệu AUT (Malaysia) dùng gang GGG50, đĩa bọc EPDM, ty SS304, DN50 đến DN300 ở 0 đến 80 độ C. Nhiệt độ này giới hạn bởi EPDM, đủ cho nước chữa cháy.

Dòng van cổng tín hiệu điện ARV Malaysia có kết cấu tương tự, thông số chi tiết theo catalogue hãng. Hãng chính thức của Shinyi tại shinyi.vn công bố catalogue đầy đủ cho dòng RRSX và GRSX.

So sánh Shinyi và AUT khi chọn model

Đường ống lớn hơn DN300 hoặc cần áp 25 bar thì chỉ còn dòng Shinyi. Dưới DN300, áp PN16 và bích BS thì cả hai đều đáp ứng. Chọn theo tiêu chuẩn bích của đường ống và yêu cầu hồ sơ.

Vật liệu và môi chất phù hợp

Thân gang cầu (GGG50 hoặc GJS 500-7) bền và dẻo hơn gang xám, chịu áp 16 bar và rung tốt. Nêm bọc EPDM kín tuyệt đối với nước và chịu nước nóng vừa, nhưng trương nở trong dầu khoáng, nên không dùng cho đường dầu. Ty inox 304 chống gỉ trong nước sạch, ren đai ốc thường bằng đồng để giảm ma sát.

Dòng này dùng cho nước chữa cháy và nước sạch. Nước biển, hóa chất, hơi nóng và dầu không thuộc phạm vi vật liệu EPDM và gang.

Khi nào cần UL/FM

Một số dự án quy định van phải có chứng nhận UL hoặc FM. Dòng van cổng UL/FM Shinyi FRHX theo AWWA C509/C515, FM 1120/1130, UL HMRZ, DN50 đến DN300, 16 đến 25 bar. Với RRSX, GRSX và van AUT, hãng không công bố UL/FM nên Van nước Việt Nam không ghi chứng nhận này.

Xác nhận yêu cầu của hồ sơ thiết kế và cơ quan thẩm duyệt PCCC trước khi chọn model. Nếu yêu cầu UL/FM, chọn dòng có chứng nhận, rồi lắp thêm công tắc giám sát phù hợp.

Kiểu vận hành khác

Đường ống không cần giám sát trạng thái, dùng van cổng tay quay thường sẽ rẻ và gọn hơn. Loại van này chỉ báo vị trí, không tự đóng mở. Nếu cần đóng mở từ xa, chọn dòng điều khiển điện.

Lắp đặt và bảo trì

• Lắp trên đoạn ống thẳng, đủ không gian cho ty nổi và công tắc.
• Siết bích chéo, đều lực, dùng đúng gioăng.
• Kiểm tra tín hiệu về tủ định kỳ, kết hợp lịch kiểm tra hệ PCCC.
• Đóng mở trọn hành trình định kỳ để chống kẹt ty.
• Sau mỗi lần bảo trì, trả van về mở hết và xác nhận tủ báo bình thường.

Câu hỏi thường gặp

Công tắc tín hiệu trên van cổng hoạt động như thế nào?

Công tắc giám sát là micro switch gắn trên giá đỡ ty. Khi van mở hoàn toàn, tiếp điểm ở trạng thái định sẵn. Khi ty dịch khỏi vị trí mở hết, cam hoặc ty tác động và tiếp điểm đổi trạng thái, tủ báo cháy nhận tín hiệu bất thường.

Dòng van có công tắc giám sát khác van ty nổi thường ở điểm nào?

Thân và cấu tạo ty nổi giống nhau. Điểm khác là bộ công tắc giám sát lắp thêm, có cáp hoặc đầu nối ra ngoài để đấu về tủ báo cháy. Van ty nổi thường chỉ cho biết trạng thái bằng mắt tại chỗ.

Nên đấu tiếp điểm NO hay NC về tủ báo cháy?

Tùy loại tủ và thiết kế giám sát đường dây. Nhiều hệ ưu tiên NC để mất dây cũng báo lỗi. Cách đấu, điện trở cuối đường và loại module phải theo hồ sơ thiết kế của hệ PCCC và hướng dẫn nhà sản xuất tủ.

Mua van cổng tín hiệu điện tại Van nước Việt Nam

Khi hỏi giá, gửi: DN, áp làm việc, tiêu chuẩn bích, yêu cầu UL/FM nếu có, loại tủ báo cháy và số lượng. Van nước Việt Nam gửi catalogue, hàng có CO/CQ, giao toàn quốc.

Địa chỉ Van nước Việt Nam tại Hà Nội: Số 20, Ngõ 102 Hoàng Đạo Thành, P. Khương Đình, TP. Hà Nội.