Đồng hồ đo lưu lượng nước Cấp A
Đồng hồ đo lưu lượng nước cấp A là thuộc nhóm các dòng đồng hồ có sai số cho phép ±5% ở vùng lưu lượng dưới (Qmin–Qt) và ±2% ở vùng trên (Qt–Qmax). Các cấp A, B, C khác nhau ở giá trị Qmin và Qt, không phải ở mức sai số.
| Cấp đồng hồ | Qn | Qmin | Qt |
| Đồng hồ đo nước Cấp A | < 15m3/h | 0.04 | 0.1 |
| > 15m3/h | 0.08 | 0.3 |
Lưu ý:
Qn: Lưu lượng định danh
Qmin: Lưu lượng thấp nhất
Qt: Lưu lượng chuyển tiếp.
Đối với đồng hồ đo lưu lượng nước cấp A thường được sử dụng trong một số ứng dụng sau đây:
- Ứng dụng trong các công trình hộ dân ví dụ: trung cư, ở nhà, nhà hàng, bệnh viện….
- Ứng dụng trong các hệ thống tưới và thoát nước trong nông nghiệp.
- các hệ thống nhà máy khu công nghiệp có công suất nhỏ đường dẫn có kích thước từ phi 21 đến phi 60mm.
Đồng hồ đo lưu lượng nước Cấp B
Đồng hồ đo lưu lượng nước cấp B là những dòng đồng hồ cũng có sai số cho phép ±5% ở vùng dưới và ±2% ở vùng trên, nhưng Qmin và Qt nhỏ hơn cấp A nên đo chính xác hơn ở lưu lượng thấp.
| Cấp đồng hồ | Qn | Qmin | Qt |
| Đồng hồ nước Cấp B | < 15m3/h | 0.02 | 0.08 |
| > 15m3/h | 0.03 | 0.2 |
Cách tính Qmin như sau:
Trường hợp 1: Qn< 15m3/h, Qmin= 0.02xQn
Trường hợp 2: Qn> 15m3/h, Qmin= 0.03xQn
Các ứng dụng của đồng hồ đo lưu lượng nước cấp B:
- Ứng dụng cho nhà máy xử lý nước thải
- Ứng dụng cho các trạm bơm có công xuất vừa và nhỏ
- Ứng dụng cho các hệ thống nhà máy sản xuất thực phẩm
Đồng hồ đo lưu lượng nước cấp C
Đối với đồng hồ đo lưu nước cấp C là dòng đồng hồ đo nước có độ chính xác cao, không được sử dụng phổ biến ở các công trình bình thường, chủ yếu sử dụng cho các công trình có yêu cầu đặc biệt.
| Cấp đồng hồ | Qn | Qmin | Qt |
| Đồng hồ nước cấp C | < 15m3/h | 0.01 | 0.015 |
| > 15m3/h | 0.006 | 0.015 |
Cách tính lưu lượng Qmin:
Trường hợp 1: Qn< 15m3/h, Qmin= 0.01xQn
Trường hợp 2: Qn> 15m3/h, Qmin= 0.006xQn
Các ứng dụng của đồng hồ đo lưu lượng nước cấp C
- Ứng dụng trong các khu sản xuất, khu tái chế công nghệ cao
- Ứng dụng trong các hệ thống hóa chất
- Ứng dụng trong các hệ thống thoát nước ở các công trình thủy lợi.
Tìm hiểu thêm: Mức phạt khi tự ý thay thế đồng hồ nước
Cách phân cấp mới theo ISO 4064 / OIML R49 / TCVN 8779
Cách gọi cấp A, B, C theo Qn, Qmin, Qt ở trên là cách phân loại cũ. Tiêu chuẩn hiện hành ISO 4064, khuyến nghị OIML R49 và TCVN 8779 (xây dựng trên cơ sở ISO 4064) đặc trưng đồng hồ nước bằng 4 mức lưu lượng:
- Q1 – lưu lượng tối thiểu: lưu lượng nhỏ nhất mà đồng hồ vẫn đo trong giới hạn sai số cho phép.
- Q2 – lưu lượng chuyển tiếp: chia dải đo thành vùng dưới (Q1 ≤ Q < Q2) và vùng trên (Q2 ≤ Q ≤ Q4); Q2/Q1 = 1,6.
- Q3 – lưu lượng danh định: lưu lượng lớn nhất đồng hồ làm việc liên tục lâu dài, thay cho Qn cũ. Q3 lấy theo dãy 1; 1,6; 2,5; 4; 6,3; 10; 16; 25… m³/h.
- Q4 – lưu lượng quá tải: chỉ được chạy trong thời gian ngắn; Q4/Q3 = 1,25.
Với cấp chính xác 2 (loại phổ biến cho nước sạch), sai số lớn nhất cho phép là ±5% ở vùng dưới và ±2% ở vùng trên (±3% nếu nước trên 30 °C).
Thay cho chữ A, B, C, tỷ số R = Q3/Q1 thể hiện khả năng đo lưu lượng nhỏ, lấy theo dãy chuẩn: 40, 50, 63, 80, 100, 125, 160, 200, 250… R càng lớn thì Q1 càng nhỏ, đồng hồ càng nhạy. Ví dụ đồng hồ DN15 có Q3 = 2,5 m³/h (Q4 = 3,125 m³/h):
- R80: Q1 = 31,25 L/h; Q2 = 50 L/h.
- R100: Q1 = 25 L/h; Q2 = 40 L/h.
- R160: Q1 = 15,625 L/h; Q2 = 25 L/h.
Trên mặt đồng hồ thường in dạng “Q3 2,5 – R160 – H”; ký hiệu H/V cho biết giá trị R áp dụng khi lắp ngang hay lắp đứng, vì nhiều đồng hồ lắp đứng có R thấp hơn.
Đối chiếu tương đối cấp A, B, C với R
| Cấp cũ | Qmin của đồng hồ DN15, Qn 1,5 m³/h | Cùng đồng hồ ghi theo cách mới: Q3 2,5 m³/h ÷ Qmin | R tương đương thường dùng |
| Cấp A | 0,04 × Qn = 60 L/h | 2500 ÷ 60 ≈ 42 | ≈ R40 |
| Cấp B | 0,02 × Qn = 30 L/h | 2500 ÷ 30 ≈ 83 | ≈ R80 |
| Cấp C | 0,01 × Qn = 15 L/h | 2500 ÷ 15 ≈ 167 | ≈ R160 |
Bảng chỉ mang tính tham khảo: nếu chia trực tiếp Qn/Qmin thì chỉ được 25, 50, 100; tỷ số Q2/Q1 = 1,6 của cách mới cũng khác Qt/Qmin của cách cũ. Khi mua hoặc nghiệm thu, hãy đọc trực tiếp Q3, R và Q1 in trên đồng hồ thay vì quy đổi.
Mẹo nhỏ cho khách hàng khi lựa chọn đồng hồ đo lưu lượng nước
Khi lựa chọn đồng hồ đo lưu lượng nước, khách hàng cần phải chú ý tới những điều sau đây:
- Tuyệt đối không mua các dòng đồng hồ đã quá sử dụng, bởi những sản phẩm này không đảm bảo được chất lượng, khi đó kết quả đo cho ra khác rất xa so với thực tế.
- Lựa chọn các sản phẩm phù hợp với sản phẩm hiện nay các lưu chất phổ biến như: nước sạch, nước thải, nước nóng, hóa chất mỗi lưu chất lại có một sản phẩm riêng để ứng dụng.
- Chỉ mua các dòng đồng hồ đã được kiểm định và có tem mác kiểm định ghi rõ ngày tháng kiểm định, tên đơn vị kiểm định.
- Lựa chọn sản phẩm có chất liệu tốt.
- Lựa chọn các đơn vị uy tín chất lượng để mua các dòng sản phẩm có rõ nguồn gốc xuất xứ.
Xem thêm:
